وزیر ارشاد با بیان اینکه کتابخانه های تخصصی باید پیشران تولید علم باشند گفت: کتابخانه های تخصصی برای ایفای این نقش مهم باید به صورت مساله شناسانه تر به استقبال مسائل جدید بروند.

به نقل از مرکز روابط عمومی و اطلاع رسانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی سید عباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی روز پنجشنبه در همایش کتابخانه های تخصصی استان قم (مکنا) در سالن شهید مطهری در قم افزود: نقش کتابخانه های تخصصی تنها امانت دادن کتاب نیست بلکه باید کمک کنند تا مساله های کمتر پرداخته شده علوم، مورد رسیدگی جدی قرار بگیرد.

وی ادامه داد: باید با همت و کوشش کتابخانه های تخصصی، پرداختن به مکررات کمتر و مباحث تکراری در موضوعات مختلف کاهش پیدا کند، در صورت تحقق چنین اصلی، اتفاق های تازه ای در حوزه علم می افتد.

صالحی بیان داشت: کتابخانه های تخصصی باید برای پرداختن به موضوعات جدید و مستحدث شکل بگیرد و از هر نظر غنی تر و متفاوت تر از کتابخانه های عمومی باشد.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: همانگونه که کتابخانه های عمومی فضای عام دانش را فراهم می کنند، کتابخانه های تخصصی نیز بنا به نقش و رسالت خود، باید قرارگاهی جدی برای پشیرانی تولید علم و دانش در کشور باشند.

صالحی از کتابخانه تخصصی و رصد خانه مراغه به عنوان یک الگوی موفق یاد کرد و گفت: این کتابخانه توسط خواجه نصیرالدین طوسی تاسیس شده و ایشان بیش از ١٠٠ عالم نجوم زمان خود را در مراغه گرد هم آورد و در حوزه هیات، نجوم، ریاضیات و… کتابخانه بزرگی را شکل داده است.

وی اظهار داشت: پس از انقلاب اسلامی یک نهضت بازگشت به کتاب و کتابخانه در قم اتفاق افتاده و تحولاتی در کتابخانه های عمومی و تخصصی نیز رخ داده است.

صالحی بیان داشت: کتابخانه سیاسی، فرهنگ و معارف قرآنی و… در دهه ٦٠ در قم بوده و عده زیادی از بزرگان مراوداتی با آنها داشتند، امروز شاهد گسترش این کتابخانه ها در این شهر مقدس هستیم و از نماینده آیت الله سیستانی و علما و مراجع تقلید نیز که کتابخانه های تخصصی زیادی را دایرکرده اند، تقدیر می کنیم.

وی گفت: اگر بخواهیم کتابخانه های تخصصی نقش آفرینی خود را داشته باشند، باید کتابخانه ها از نظر موضوعات علوم، تخصصی باشند وامروز قم یکی از کانون های قابل توجه در کتابخانه های تخصصی است.

صالحی بیان داشت: کتابخانه های تخصصی قم یک ظرفیت دانشی دارند و این تشکل می تواند این ظرفیت را تکمیل، تقویت و متصاعد کند.

وی اظهار داشت:باید ارتباطات کتابخانه های تخصصی حوزه های علمیه هم درون مجموعه قم و هم در کتابخانه های سایر کشور گسترش پیدا کند که یکی از خطوط ارتباطی میان حوزه و با بیرون، می تواند وحدت حوزه و دانشگاه باشد.

صالحی خاطرنشان کرد: ارتباطات علمی از طریق کتابخانه های تخصصی، یکی از مواردی است که می تواند مناسبات حوزه و دانشگاه را نزدیک کند و جامعه علمی حوزه و دانشگاه احساس کنند که می توانند در سفره علمی یکدیگر شریک بوده و با هم ارتباط داشته باشند.

وی گفت:تعاملات کتابخانه تخصصی قم با تهران و ایران هم جامعه علمی دو نهاد را به یکدیگر نزدیک می کند و هم در راس تولید دانش و علم نقش های جدی تری را خواهد داشت.   

وی خاطرنشان کرد:کتابخانه های تخصصی باید مناسبات خود را با مخاطبان تقویت کنند و با این نگاه و نگرش فرصتی برای پاتوق علمی شدن نخبگان یک رشته فراهم کنند، پاتوق شدن نخبگان نیاز به مهارت و دانش دارد.

صالحی اظهار داشت: کتابخانه های تخصصی صرفا با منابع خود پاتوق می شوند و اگر بخواهیم کتابخانه را باشگاه رشته خاص کنیم باید مهارت های لازم را کسب نماییم.

وی با اشاره به رسالت کتابداران کتابخانه های تخصصی ادامه داد: کتابدار باید از جنس کتاب و کتابخانه و دلسوز محقق آن رشته باشد و احساس کند که کار محقق کار اوست و اگر محقق به دنبال یادداشت، ارجاع و کتابی است  باید با او همدلی و همراهی کند.

صالحی اظهار داشت: تبدیل کردن کتابخانه تخصصی به پاتوق محققان آن علم نیازبه کارآمدی دارد و باید کارگاه های افزایش مهارت های ارتباطی نیز برای کتابداران برگزار شود.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی پرداختن به نیازهای اجتماعی را از دیگر رویکردهای کتابخانه های تخصصی دانست و گفت: گاهی ما در لباس حوزوی یا در قالب روشنفکری از نیازهای اجتماعی فاصله می گیریم در حالی که باید با نیازهای جدید جامعه، مباحث مختلف مبتلابه و شبهات و … درگیر و پاسخ گو باشیم.

وی ادامه داد: ظرفیت های کتابخانه تخصصی نه تنها برای قم بلکه برای کشور، جهان اسلام و شیعه حائز اهمیت است و تشکل کتابخانه های تخصصی نیز این ظرفیت را بارورتر می سازد.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در بخش دیگری از سخنان خود گفت: کتابخانه یک حوزه فرا زمان و فراجغرافیا است و کسی که درکتابخانه قرار می گیرد با جهانی که مقید به زمان و مکان نیست، ارتباط دارد.

صالحی خاطرنشان کرد: کتابداران کتابخانه ها در این فضای علمی از افلاطون تا فضای معاصر و بزرگان از ملل مختلف همسخن می شوند و در حقیقت، زیست در کتابخانه زیست در یک جهان بزرگتر است و کسانی که در این محیط زندگی می کنند قدراین زیست را بیشتر بدانند.

وی اظهار داشت:زراد خانه تمدن های جهانی در طول تاریخ از نظر سیر فرآیندها و پایگاه قدرت نرم متفاوت است، زراد خانه و پایگاه قدرت نرم تمدن اسلامی در نگاه اول مسجد و مرحله بعدی کتابخانه بود.

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی خاطرنشان کرد: تمدن بزرگ اسلامی که قرن های طلایی دوم و سوم را به خود دیده، ابتدا با مسجد و بعد از آن با کتابخانه پیوند خورده است وکتابخانه ها بعد از تبدیل شدن به مرکز آموزش، پژوهش و گفت وگوی علمی و فرهنگی، به سرعت به دانشگاه، پژوهشگاه و باشگاه های علمی و فرهنگی مبدل شد.

وی گفت: این سه ترکیب(دانشگاه، پژوهشگاه و باشگاه های علمی) فرصتی را برای تمدن اسلامی ایجاد کرده که بذرهای کاشته شده به وسیله مسجد را به صورت وسیع تر بارور و تمدن اسلامی را فراگیر سازد.

صالحی ادامه داد: کتابخانه های تخصصی در جهان اسلام و از جمله در روزگار ما نقش منحصر به فرد دیگری را هم داشتند و آن مرکز تولید علم در کتابخانه های تخصصی بود.